Döviz yatıştı, fakat fırtına bitmedi

TSİ 20:00’de New York’da dolar/TL 7.84-85 bandında işlem görüyor. Gün içinde dövizde hareketi Investing.com özetledi:  Güne yükselişle başlayan USD/TRY kuru 8,02’yi aşmasının ardından günün devamında 7,88’e geriledi. EUR/TRY kuru da 9,73’ten 9,56’ya gerilerken BİST 100 de yeniden pozitif bölgeye geçti.

Siyasi ve jeopolitik risklerle bu hafta yükseliş atakları gösteren döviz kurları, haftanın son işlem gününde de oynaklık gösterdi, ancak son saatlerde TL, kayıplarını azalttı ve kur tarafında da açılış seviyesine düşüş yaşanıyor.

Döviz niye yatıştı?  Önce uzmanlara kulak verelim, sonra kendi yorumumuzu yapalım. DUNYA Gazetesi uzmanlara dövizi  sordu:

Marbaş Menkul Genel Müdür Yardımcısı Soner Kuru: Yaptırımlar alt perdeden gelirse gevşeme sürer

Bugün yaşanan gelişmeleri değerlendiren Kuru, “TL varlıklar açısından hem AB liderler zirvesindeki Türkiye gündemi, hem de ABD’de caatsa yaptırımlarının aynı günlere denk geldiği kritik bir dönemdeyiz. Haber akışı çok hızlı belki kalıcı bir yorum yapmak için erken ancak AB liderler zirvesinden Avrupa Türkiye ekonomik ilişkilerini zedeleyecek kadar güçlü bir yaptırım gelmeyecek gibi görünüyor” ifadelerini kullandı.

ABD tarafında AB’ye kıyasla belirsizliğin biraz daha fazla olduğu yönünde görüş veren Kuru, “Trump’ın caatsa yaptırımlarına yönelik bir kararı imzaladığı spekülasyonları olsa da bu konuyla ilgili görüşleri önceden bilindiği için olası bir karar gelse bile bunun düşük perdeden bir adım olması daha yüksek ihtimal görünüyor. ABD – Türkiye ilişkileri ve bunun TL varlıklara yansımasıyla ilgili asıl belirsizlik Biden’ın görevi devralmasının ardından Türkiye politikalarına ilişkin izleyeceği tutum netleştikten sonra ortadan kalkacak gibi görünüyor, piyasalar şuan bu konuyla ilgili kötüyü fiyatlamıyor diyebiliriz.”

“Dolar için 7,60 seviyesini önemsiyoruz”

Yaptırımlara yönelik haber akışının piyasaya etkilerini değerlendiren Kuru, yaptırım risklerinin alt perdeden sonuçlanması durumunda dolar/TL kurunda bir miktar daha gevşeme yaşabileceğini ve bu senaryoda  7,60’ların kritik seviyeler olarak ön plana çıkabileceği görüşünde. Kuru’nu değerlendirmeleri şöyle:

“Özetle yaptırımlar gündemde ancak hem AB hem ABD tarafında güçlü bir adım şimdilik beklenmiyor ancak sorunlar masada olmaya devam edecek. Borsa tarafında son dönemde atılan normalleşme adımları ve ekonomi politikalarındaki değişikliğin bankacılık ve sanayi hisseleri üzerinden piyasayı taşımaya devam ettiğini görüyoruz. Kur tarafında ise %15 faize ve atılan normalleşme adımlarına rağmen 7,90 ortalamalardaki seviye bize tansiyonun yüksek olduğunu gösteriyor. Jeopolitik risklerin ağırlıklı fiyatlandığı piyasa burası gibi görünüyor. Şimdilik olduğu gibi yaptırım konuları alt perdeden sonuçlanırsa Dolar/TL tarafında bir miktar daha gevşeme bekleyeceğiz. Teknik olarak 7,60 seviyesini önemsiyoruz, buranın altında kalıcılık sağlanmadığı sürece tansiyonu yüksek görmeye devam edeceğiz.”

Deniz Yatırm Stratejisti Orkun Gödek: Ek negatif başlık olmadıkça TL lehine pozisyonlar devam eder

Deniz Yatırm Stratejisti Orkun Gödek’in ise sabah notunda değerlendirmesi şöyle: Türk lirası Asya seansı işlemlerinde 7.88-7.90 aralığında işlem görüyor ki hatırlatalım, geride kalan günün ikinci yarısında global risk iştahındaki dalgalanma ile mevcut seviyelere haber öncesinde hareketlenme göstermişti. Gelişmelerin ciddi ölçekte negatif etki yaratmasını şu aşamada beklemiyoruz. USDTRY paritesi işlemlerinde azalan ülke risk primi ve atılan normalleşme adımlarının etkili olmasının ardından ek negatif yeni bir başlık doğmadıkça Türk lirası lehine pozisyonlanmanın devam etmesini bekliyoruz. Teknik açıdan 7.85-7.76 destek, 7.93/94 ise direnç olarak izlenebilir.

Reuters ve Bloomberg’e konuşan 2 yabancı araştırmacı ise yaptırımların sembolik niteliğinin dövizde tepkiyi azalttığını kaydetti.  Başkan Erdoğan’ın gün sonuna doğru “Müzakere ve diyalogla halledilemeyecek sorun yoktur” ve  “Mart’ta AB’den yaptırım çıkmaz” açıklamaları da yatırımcıları sakinleştirmiş olabilir.

ANALİZ:  Piyasa 24 Aralık’ta tepki verecek

Yatırımcılar ABD-AB’nin Türkiye’yi uyarmakla yetineceği düşüncesinde, ancak günler içinde Brüksel ve Biden Kampı’ndan gelecek sert açıklamalar dövizin ateşini bir kez daha yükseltebilir.

Geçen hafta yerleşiklerin $3 milyardan fazla döviz aldığını gördük, Ekim Ödemeler Dengesi’nde ise banka ve özel sektör net-net dış borç ödemeye devam etti. Brent petrol $50/varilde. Tüm bunlar yaptırımlar olmasa dahi, Türkiye’den sürekli döviz çıkacağının göstergesi.  TL’de kalıcı değer kazanımı çok zor.

Dolayısıyla, yatırımcıların beklediği TCMB’nin 24 Aralık’ta alacağı faiz kararı ve Başkan Erdoğan’ın uzun zamandır vaat ettiği reformlar. TCMB’den en az 200 baz puan faiz artırım kararı, yanında da samimi ve kapsamlı reform planları seneyi rahat kapatmamızı sağlar.

Nihayetinde, Türkiye ya Batı’yla arasındaki sorunları çözecek ve kur istikrarsızlığı geçmişte kalacak, ya da Batı’dan kopacak ve ödemeler dengesi krizini göze alacak.  Bu tercih Başkan Erdoğan’a ait ve onun 2-3 aydan önce nihai kararını vermesini beklemiyorum. Bu süre zarfında top ekonomi takımında.  Türkiye’ye taze  para cezbedecek, ya da yerleşiklerin dövize kaçmasını engelleyecek bir dizi ek adım gerekli.

FÖŞ